Konu
Çağımızın getirdiği teknolojik ilerlemenin önemli bir bileşeni olan Nadir Toprak Elementleri, günümüzde Çin’den ihraç edilerek temin edilebilmektedir. Nadir toprak elementlerinin sanayideki yaygın kullanım alanı ve ileri teknoloji ürünlerinde oldukça aranan bir hammadde olması, günümüzdeki stratejik önemini arttırmaktadır. Dünya genelinde Çin’in sahip olduğu önemli rezervler ülkenin ekonomisine ciddi katkılar sağlamaktadır. Bu dışarıya bağımlı sistemin ülke kazanımına dönüştürülmesi ve teknolojik ilerlemenin sağlanması ancak bu kaynakların tespiti ve doğru kullanımıyla gerçekleştirilebilir. Bu ihtiyaçtan yola çıkarak ortaya çıkan bu proje ile ülkemizdeki NTE kaynaklarının belirlenmesine yönelik çalışmalar gerçekleştirilecektir. Daha önce yapılan çalışmalar incelendiğinde ülkemizde Eskişehir-Kızılcaören’de nadir toprak elementi ve toryum kaynağı araştırması yapılmış ve varlığı tespit edilmiştir [16]. Bir diğer çalışmada, Seydişehir/ Konya bölgesindeki Akdeniz tipi Mortaş karst-boksit yataklarında 938 ppm’e kadar nadir toprak elementi tespit edilmiştir [6]. Bunlarla birlikte benzer bir çalışmada, Türkiye Güney Anadolu torid kuşağında bulunan Bolkardağı boksit yataklarında gerçekleştirilmiştir ve 1639 ppm’e kadar nadir toprak elementi bulunmuştur [4]. Ayrıca, bu proje kapsamında pilot bölgeler olarak belirlenen alanlarda yapılmış olan farklı çalışmaların örneklerinin İTÜ Jeokimya Laboratuvarında yapılan analizleri sonucunda yüksek nadir toprak elementi değerleri gözlemlenmiştir. Tüm bu çalışmalar incelediğinde Türkiye Güney Anadolu Torid kuşağı boyunca bir nadir toprak zenginleşmesi olduğu anlaşılmaktadır. Buradan yola çıkarak arazi çalışmalarının yapılacağı pilot bölgeler, Isparta-Burdur, Seydişehir/Konya-Akseki/Antalya ve Bitlis olarak belirlenmiştir. Bu veriler temel alındığında, Türkiye’nin NTE potansiyelini belirlemek ve dolayısıyla gelecekte ihtiyacı olacak NTE cevherlerini kendi kaynaklarından elde etmesi amacıyla özellikle Türkiye’de residüel oluşumların bulunduğu ve alkali magmatizmanın (volkanik-plütonik) yoğun olarak gözlendiği bölgelerin NTE cevherleşmesi açısından detaylı olarak incelenmesi ve bu kapsamda bilimsel araştırma projelerinin sayısının arttırılması önem teşkil etmektedir.